Akut Kolesistitte Gecikmeli Laparoskopik Kolesistektomiye Kıyasla Erken Ameliyat

Cochrane derleme özeti

 

Karaciğer karaciğerin ürettiği atıkları gidermek ve yağ sindirimi gibi çok işlevleri olan safrayı üretir. Safra, barsağa geçmeden önce safra kesesinde geçici olarak depolanır. Safra kesesi içindeki taşlaşmalara safra taşı denir. Safra taşları erişkin batı popülasyonunda %10 – 15 oranında bulunur ve her yıl %1 – 4 kadarı belirti verir. Belirtileri safra kesesi bölgesinde ağrı (safra koliği), kesede iltihaplanma (kolesistit), barsağa safra akışının engellenmesi ve sonucunda görülen sarılık, safra enfeksiyonu (kolanjit) ve pankreatittir.

 

Safra kesesinin çıkarılması (kolesistektomi) belirti veren safra taşı hastaları için en iyi tedavi seçeneği olarak görülür. Bu ameliyat genellikle laparoskopik olarak yapılır.

 

Kolesistit, laparoskopik kolesistektomi endikasyonlarından birini teşkil eder. Kolesistit ateş ve birlikte sağ üst karında şiddetli ağrı gibi belirtilerle aniden ortaya çıkabilir ve akut kolesistit adını alır. Buna kıyasla kronik kolesistit kesenin sinsi gidişli iltihabı olup ağrı daha düşük şiddettedir.

 

Yıllar boyu cerrahlar laparoskopik kolesistektomi yapmak için, safra kanalı yaralanması dâhil komplikasyonların yüksek oranda olması kaygısıyla iltihabın tamamen yatışmasını (genellikle 6 hafta kadar sürer) beklediler. Safra kanalının yaralanması yaşamı tehdit eder ve çoğu olguda acil düzeltici ameliyat gerektirir. Düzeltici ameliyata rağmen, barsağa safra akışının engellenmesinin neden olduğu tekrarlayan enfeksiyonlar nedeniyle ameliyattan birkaç yıl sonra dahi hastalarda yaşam kalitesi düşüktür. Cerrahın ameliyatı geciktirmeyi tercih etmesinin bir nedeni de açık operasyondan kaçınmaktır, bunu nedeni erken girişimin açık ameliyat riskini artırdığı algısıdır. Ancak ameliyatın geciktirilmesi hastaları safra taşıyla ilişkili komplikasyonların riskine maruz bırakır.

 

Bu derleme erken laparoskopik kolesistektomi (belirtilerle gelişin ilk haftası içinde) yapmaktan veya ameliyatı geciktirmekten (gelişten 6 hafta ya da daha sonrasında) hangisinin tercih edilmesi gerektiğini belirlemek için yapıldı. Tıbbi literatür iki yazar tarafından sistematik olarak tarandı ve bulunan randomize kontrollü çalışmalardan bilgiler çıkarıldı.

 

Akut kolesistitli toplam 488 katılımcıyla yapılan 6 araştırma derlendi. Kadın oranı %43.3 – 80 arasında yaş ortalaması 40 – 60 arasındaydı. Tüm çalışmalarda kayırma hatası riski yüksekti.

 

Bilgi sağlanabilen 5 araştırmadaki tüm katılımcılar girişim sonrasında sağ olarak eve taburcu edildi.

 

İki grup arasında safra kanalı yaralanması ve cerrahi komplikasyon görülen ya da laparoskopik girişimden açık ameliyata dönüş gereken hasta oranında anlamlı fark bulunmadı.

 

Araştırmaların hiç birinde yaşam kalitesi raporlanmadı. Erken grupta toplam hastanede kalış süresi 4 gün daha kısaydı.

 

Ameliyat süresi iki grup arasında anlamlı fark göstermedi.

 

Bir araştırmada çalışan hastaların işe dönüş süresi raporlandı. Erken gruptaki hastalar çalışmaya geç ameliyat yapılanlardan 11 gün daha erken döndü.

 

Dört araştırmada bekleme dönemindeki safra taşı komplikasyonları raporlanmadı. Bir araştırmada iki kolanjitli hasta dahil safra taşıyla ilişkili 5 komplikasyon bildirildi. Bekleme süresinde pankreatit bildirimi olmadı. Kalan araştırmada safra taşıyla ilişkili morbidite raporlanmadı.

 

5 araştırmadaki gecikmiş grupta yaklaşık 1/6 hastada belirtiler planlanan girişimden önce ya iyileşmedi ya da nüks etti ve acil laparoskopik kolesistektomi yapıldı.

 

Değişen sayıda katılımcıdan sağlanan ve kayırma hatası yüksek olanlar dâhil akut kolesistit esnasında yapılan erken laparoskopik kolesistektomi güvenli ve toplam hastanede kalış süresini kısaltır görünüyor.

 

Önemli sonuç ölçütlerinin çoğunluğu nadir görüldü ve bu nedenle ileride yapılacak araştırmaların, komplikasyonlar anlamında bir tedavinin değerinden daha iyi olduğunu gösterebileceği ihtimalini dışlayamadık.

 

Ancak bu tür farklılıkları gösterebilmek için gereken araştırma büyüklüğü 50 000 katılımcıdan fazlasını gerektirdiğinden böylesi araştırmaların yapılması muhtemel değildir. Birkaç küçük randomize araştırmanın meta analizi sorulara cevap verebilir.

 

Kaynak

Gurusamy K, Davidson C, Gluud C, Davidson BR. Early versus delayed laparoscopic cholecystectomy for people with acute cholecystitis. Cochrane Database of Systematic Reviews 2013, Issue 6. Art. No.: CD005440. DOI: 10.1002/14651858.CD005440.pub3

 

Orijinal özet için: Laparoskopik Kolesistektomiyi Geciktirme

 

Tam metin için: Tıbbi Özet Ve Tam Metin

Please reload

Son Paylaşımlar
Please reload

Arşiv
Please reload

© 2023 by Natural Remedies. Proudly created with Wix.com

  • b-facebook
  • Twitter Round
  • b-googleplus