Diş Çürüğü ve Dişeti Hastalığının Önlenmesi ve Kontrolü İçin Dişler Arası Boşlukların Arayüz Fırçası İle Temizlenmesi

Çeviri: Dt. Deniz Çağlar

 

Cochrane derleme özeti

 

Derleme sorusu

Bu derlemede, periodontal (dişeti) hastalık, diş plağı (bakteri içeren yapışkan tabaka) ve diş çürüğünün kontrolü ve önlenmesinde, diş fırçalamaya ek olarak arayüz fırçası kullanımı ile tek başına diş fırçalamayı veya diş fırçalamaya ek olarak diş ipi kullanımını karşılaştırdık.

 

Arka plan

Dişeti hastalığı ve diş çürüğü, diş kaybının başlıca nedenidir. Plak uzaklaştırılmadıkça diş üzerinde birikebilir. Plak birikimi de dişeti iltihabı ve dişeti hastalığına yol açabilir ve ayrıca diş çürümesinin gelişiminde anahtar etkendir.

 

Sadece geleneksel diş fırçalama, dişler arasındaki plakların uzaklaştırılmasında çok fazla etkili değildir. Diş ipi, dişler arasındaki plağı temizlemek için diş fırçalamayla birlikte uzun yıllardır kullanılıyor. Son zamanlarda, dişler arasında kullanılmak üzere arayüz fırçaları geliştirildi ve birçok kişi bu fırçaların kullanımını diş ipinden daha kolay bulmuyor. Arayüz fırçaları kullanılacaksa, girmeleri için dişler arasında yeterli boşluk olmalıdır.

 

Arayüz fırçaları, dişler arasındaki boşluğa uyacak şekilde farklı genişliklerde üretilmiş küçük başlı fırçalardır. Bunlar, koni biçiminde veya silindirik olabilir. İmplantların çevresini temizlemek için kullanılan fırçalar, implantın çizilmemesi veya şoka neden olmaması için kaplamalı tele sahiptir.

 

Diş ipi ile birlikte arayüz fırçaları, dişler arasını temizlemek için en çok önerilen, reklamı yapılan ve sunulan yardımcı ürünlerden biridir.

 

Çalışma özellikleri

Bu derlemenin dayandığı kanıtlar 7 Mart 2013 itibariyle güncel. Araştırmamıza, toplam 354 katılımcının yer aldığı 7 araştırma dâhil edildi. Katılımcılar 16 yaş ve üzerindeydi ve katılımcıların dişleri vardı. Bu derleme için çalışma seçiminde; ırk, cinsiyet, iş (sosyo-ekonomik durum), yer, geçmişte flüor kullanılmış olup olmaması, önceki sağlık durumu, müdahalenin süresi veya zamanı açısından herhangi bir ayrım yapılmadı. Özel sağlık koşulları temel alınarak yapılan, katılımcıların çoğunluğunda ciddi dişeti hastalığı olan ve bir ortodontik uygulamanın  (braket) olduğu çalışmalar derlemeye dâhil edilmedi.

 

Anahtar sonuçlar

Bir ay boyunca uygulanan arayüz fırçasıyla birlikte diş fırçalamanın plak ve dişeti iltihabı açısından, tek başına diş fırçalamaya göre daha faydalı olduğuna dair çok düşük kalitede kanıtlar bulundu. Arayüz fırçası kullanımının, diş ipine kıyasla, gingivitisi (dişeti iltihaplanmasını) bir ayda %52 oranında azalttığına dair düşük kalitede kanıt bulduk. Plak uzaklaştırılması için arayüz fırçası veya diş ipi lehine bir yarar bildirecek yeterli kanıt bulunmadı.

 

Çalışmaların hiçbiri, arayüz çürüğü ve dişler arasındaki erken çürümeyle ortaya çıkabilecek değişikliklerin tespit edilmesi için yeterince uzun olmadığından diş çürüğü üzerine bildirim yapılmadı.

 

Üç çalışma, çalışma sırasında hiçbir yan etki veya zarar görülmediğini bildirdi. Diğer iki çalışma, diş ipi kullanımı zorlukları, arka dişlere ulaşma, arayüz fırçalarının şekillerinin bozulması ve kıvrılmaları gibi olumsuz etkiler / zararlar / sorunlar ve ayrıca en ciddi hasar olarak diş ipinin diş etlerini yaralayabildiği hakkında bilgi sağladı. Ancak çalışmalar yeterli ayrıntı vermediğinden verileri analiz edemedik. İki çalışma ters olayları rapor etmedi.

 

Kanıt Kalitesi

Diş fırçalamayla birlikte arayüz fırçası kullanımını, tek başına diş fırçalamayla karşılaştıran tek çalışmanın kalitesi çok düşük bulundu. Diş fırçalamaya ek olarak arayüz fırçası veya diş ipi kullanımının kıyaslanmasına dair kanıt kalitesi düşüktü. Hiçbir çalışma diş çürümesi hakkında bulgu bildirmedi.

Yazarların kararı

Arayüz fırçasıyla birlikte diş fırçalamasının, tek başına diş fırçalamaya göre daha yararlı olup olmadığını inceleyen tek bir araştırma, bir ayda dişeti iltihabı ve diş plağında azalma bildirdi ancak bunun kanıt kalitesi çok düşük. Diş ipi kullanımına kıyasla arayüz fırçasının gingivitisi azalttığını gösteren yedi çalışmadan elde edilen kanıtlar da düşük kalitedeydi, ancak bu kanıtlar sadece bir ayda elde edildi. Arayüz fırçasının diş ipine kıyasla plak seviyelerini azalttığını veya artırdığını ortaya koyacak yeterli kanıt bulunmuyor.

Arka Plan

Etkili ağız bakımı, genel sağlık ve sağlıkla ilgili yaşam kalitesiyle ilişkili olan iyi ağız sağlığının sürdürülmesinde çok önemli bir faktördür. Diş ipi, arayüzlerdeki plağı uzaklaştırmak için diş fırçalamaya ek olarak yıllardır kullanılmaktadır; ancak, dişler arasında yeterli alan olan durumlar için, insanların kullanımını diş ipine göre daha kolay buldukları arayüz fırçaları geliştirilmiştir.

 

Amaç

Diş fırçalamaya ek olarak arayüz fırçası kullanımının, tek başına diş fırçalamanın veya diş fırçalamaya ek olarak diş ipi kullanımının periodontal hastalık, plak ve diş çürüğünün önlenmesindeki ve kontrolündeki etkilerini değerlendirmek.

 

Arama stratejisi

Şu elektronik veri tabanlarını arandı: Cochrane Ağız Sağlığı Grubu'nun Çalışma Kayıtları (7 Mart 2013'e kadar);CENTRAL (Cochrane Kütüphanesi 2013, Sayı 2), OVID aracılığıyla MEDLINE (1946 - 7 Mart 2013), OVID aracılığıyla EMBASE (1980 – 7 Mart 2013), EBSCO aracılığıyla CINAHL (1980 - 7 Mart 2013), BIREME aracılığıyla LILACS (1982 - 7 Mart 2013), ZETOC Bildiri Kitabı (1980 - 7 Mart 2013) ve Web of Science Konferansı Bildiri Kitabı (1990 - 7 Mart 2013). 7 Mart 2013'e kadar süregelen çalışmalar için Amerika Ulusal Sağlık Enstitüleri Kurumu (http://clinicaltrials.gov) ve Kontrollü Çalışmaların meta Kayıtları (http://www.controlled-trials.com/mrct/) üzerinde tarama yaptık. Elektronik veri tabanları taranırken yayın dili veya tarihine kısıtlama getirilmedi.

 

Seçim kriterleri

Dişi olan erişkin hastalar üzerinde yapılan randomize kontrollü çalışmalar (bölünmüş ağız tasarımlı, çapraz tasarımlı ve küme-randomize çalışmalar) seçildi. Çalışmalarda sadece diş fırçalama, diş fırçalama ve diş ipi, diş fırçalama ve arayüz fırçası birlikte kullanımları karşılaştırılmaktaydı.

 

Veri toplama ve analiz

En az iki yazar, derlenen her çalışmanın uygunluğunu ve kayırma hatası riskini değerlendirdi, önceden belirlenmiş veri çıkarma formuna göre verileri çıkarttı. Bir sonuç ölçütünü değerlendirmek amacıyla farklı ölçekler kullanıldığında, sürekli sonuç ölçütleri için standardize ortalama farkı (SOF) ve %95 güven aralığını(GA) hesapladık. Girişimlerin yan etkileri üzerine olan verileri çıkartmaya çalıştık. Verilerin eksik veya belirsiz olduğu yerlerde, daha fazla bilgi edinmek için çalışma yazarlarıyla iletişime geçmeye çalışıldı.

 

Ana sonuçlar

Bu derlemeye, toplam 354 katılımcıyla yapılan 7 çalışma dahil edilmiştir. Bir çalışmada düşük, üç çalışmada yüksek kayırma hatası riski belirlenmiş, üç çalışmada da bu risk “belirsiz” olarak değerlendirilmiştir. Çalışmalar, yalnızca dişeti iltihabı ve plak verilerinin klinik sonuçlarını bildirmiş; hiçbir çalışma; periodontitis, çürük, ağız kokusu ve yaşam kalitesi parametrelerine ilişkin veri sağlamamaktadır. Üç çalışma, çalışma sırasında herhangi bir yan etki gözlenmediğini veya rapor edilmediğini bildirmiştir. Diğer iki çalışma olumsuzluklarla ilgili bazı veriler sağlamıştır ancak ayrıntı eksikliği nedeniyle veriler birleştirilememiştir. İki çalışma olumsuz olayların meydana gelip gelmediğini hiç ifade etmemiştir.

 

Diş fırçalamaya ek olarak arayüz fırçası kullanımı ile tek başına diş fırçalamanın karşılaştırılması

Yüksek kayırma hatası riski olan sadece bir çalışma bu karşılaştırmayı yapmıştır ve gingivitisin (0-4 ölçekli) azalmasında düşük kalitede kanıt bulmuştur: 1 ayda gingivitiste ortalama fark (OF) 0.53 (%95 GA 0.23-0.83 aralığında) ve plak (0-5 ölçekli) OF 0.95 (%95 GA 0.56-1.34 aralığında), bu sonuçlar arayüz fırçası lehineydi. Bunlar gingivitiste %34’lük, plakta %32’lik azalmaya tekabül etmekteydi.

 

Diş fırçalamaya ek olarak arayüz fırçası kullanımı ve diş fırçalamaya ek olarak diş ipi kullanımının karşılaştırılması

Yedi çalışma bir aylık süreçte gingivitisin, arayüz fırçası kullanımı lehinde azaldığını bidlirmiştir: SOF -0.53 (%95 GA -0.81 ve -0.24 aralığında, yedi çalışma, 326 katılımcı, düşük kanıt kalitesi). Bu sonuç, gingivitiste %52’lik bir azalmaya tekabül etmektedir (Eastman Kanama İndeksi). 3 aylık süreçte de aynı yönde yüksek etki görülmüş olsa da (SOF -1.98, %95 GA -5.45 – 1.47, iki çalışma, 107 katılımcı, çok düşük kalite) güven aralığı geniş olup, fark olmaması ihtimali dışlanamamıştır.

 

Arayüz fırçası ve diş ipinden hangisinin plağı (Bir ayda SOF 0.10, %95 GA -0.13 – 0.33, yedi çalışma, 326 katılımcı, düşük kalitede kanıt) (Üç ayda SOF -2.14, GA %95 -5.25 – 0.97, iki çalışma, 107 katılımcı, çok düşük kalitede kanıt) daha çok azalttığına dair yeterli kanıt bulunmamaktaydı.

 

Kaynak

Poklepovic T, Worthington HV, Johnson TM, Sambunjak D, Imai P, Clarkson JE, Tugwell P. Interdental brushing for the prevention and control of periodontal diseases and dental caries in adults. Cochrane Database of Systematic Reviews 2013, Issue 12. Art. No.: CD009857. DOI: 10.1002/14651858.CD009857.pub2

 

Orijinal özet için: Dişlerin Arasını Fırçalama

 

Tam metin için: Tıbbi Özet Ve Tam Metin

 

* İstanbul Üniversitesi Dişhekimliği Fakültesi Periodontoloji AD

Please reload

Son Paylaşımlar
Please reload

Arşiv
Please reload

© 2023 by Natural Remedies. Proudly created with Wix.com

  • b-facebook
  • Twitter Round
  • b-googleplus