Bacakta Periferik Arter Hastalığı Tanısında Ayak Bileği Kol İndeksi

Cochrane derleme özeti

 

Bacaklarda periferik arter hastalığı (PAH) 50 yaş üstünde insanların %13’ünü etkiler. PAH bazen sessizdir, insanlar hasta olduğunu fark etmez, ancak bacaklarda özellikle yürürken ağrıya neden olabilir ve bu tip belirti veren PAH batı dünyasındaki 55-74 yaş arası insanların yaklaşık %5’ini etkiler. Bu hastalıkla yağ birikimi (ateroskleroz) ve kan pıhtıları damarları daraltır ve bloke eder. Bunun sonucunda, çalışan kaslara az kan gider ve yürümekle gelen ve istirahatle geçen (kesikli topallama) klasik kas ağrısı belirtisi görülür. Şiddetli PAH olgularında istirahat ağrısı, ülserleşme ve gangren gibi tedavi edilmediğinde organın kesilmesinde yol açabilen belirtiler gelişebilir. PAH hastalarında kalp-damar hastalıkları ve felç riski de yüksektir.

 

Ayak bileği-kol indeksi (ABKİ) PAH tanısını kolaylaştırmak için kullanılır. Bu testte tansiyon ölçme aleti kullanılarak koldan ve ayak bileğinden kan basıncı ölçülür. Kullanılan donanım manuel ya da dijital olabilir. ABKİ hastanede çalışan uzman hemşireler, hekimler, cerrahlar ve podiatristler tarafından PAH değerlendirmesinde yaygın olarak kullanılır. Ayak bileğinden ölçülen kan basıncı koldan ölçülene oranlanır. 0.90 – 1.3 arası oranlar erişkinlerde normal kabul edilirken 0.8 altı PAH varlığını gösterir. Daha düşük rakamlar (< 0.7) hastalığın şiddetli olduğunu ve hastalarda ülser ve gangren gelişebileceğini gösterir. Hafif orta arası şiddette PAH hastalarına ABKİ kullanılarak farklı yerlerde tanı konabilir: Genel hekimlik, toplum sağlığı klinikleri veda hastanelerde rutin diyabetik ayak kontrolleri esnasında; belirtileri olmayan insanlarda PAH taraması esnasında ve egzersize bağlı PAH düşündüren ağrı ile gelen hastalarda değerlendirme esnasında. PAH tanısı konduktan sonra tedavi olarak: sekonder koruma tedavisi yazılır, yaşam tarzı önerileri (egzersiz, sigara bırakma, diyeti, kilo) yapılır ve yaşam kalitesi bozulmuş olanlar için tedavi olarak gözlem altında egzersiz tedavisi veya cerrahiden çok endovasküler yolla revaskülarizasyon kullanılır.

 

Hastanelerde PAH tanısında başka testler de kullanılabilir. Dupleks ultrason (DUS) arterlerde kan akımını gösterir ve non-invaziftir, ancak sadece tecdübeli bir radyolog faydalı sonuçlar sağlayabilir. Hekimler damarları görüntülemek için bilgisayarlı tomografi anjiyografisi (BTA), manyetik rezonans anjiyografi (MRA) ve kateter anjiyografi gibi başka testler de kullanabilir.

ABKİ girişimsel olmayan ve ucuz bir test olup klinik olarak yaygın kullanımı vardır; bu yüzden tıbbi literatürün veri tabanlarında geniş bir araştırma yaparak bulabildiğimiz tüm yayınları gözden geçirdik ve kesikli topallaması olan hastalarda PAH teşhisi için doğruluğunu hesapladık. Derlememizim kriterlerine uyan enlemesine tasarımlı çalışmalar dahil, yürümekle ağrısı olup istirahatle iyileşen hastalarda ABKİ testinin doğruluğunu değerlendirmek için DUS veya anjiyografi kullanılan çalışmaları iki derleme yazarı birbirinden bağımsız olarak değerlendirdi.  

 

Derleme kriterlerimizi 85 katılımcılı (158 ekstremite) bir çalışma karşıladı. Araştırmacılar ABKİ ölçümünde manuel dopler ölçüm metodunu otomatik metotla karşılaştırdı. Araştırmacılar hastalara değil bacaklara ait verileri raporladılar, bu nedenle analizleri bütünüyle hasta düzeyinde yeniden hesaplamamız mümkün olmadı.

 

Karar olarak, egzersizde ağrısı olan hastalarda ABKİ’nin PAH tanısında doğruluğu hakkında az kanıt bulduk. Derlediğimiz çalışmanın bazı kusurları var, erken belirtiler gösteren hastalarda PAH tanısı için ABKİ’nin doğruluğunu ölçmek için iyi tasarımlı enlemesine çalışmalar gerekiyor.

 

Kaynak

Crawford F, Welch K, Andras A, Chappell FM. Ankle brachial index for the diagnosis of lower limb peripheral arterial disease. Cochrane Database of Systematic Reviews 2016, Issue 9. Art. No.: CD010680. DOI: 10.1002/14651858.CD010680.pub2

 

Orijinal özet için: Kol / Bacak İndeksi

 

Tam metin için: Tıbbi Özet Ve Tam Metin

Please reload

Son Paylaşımlar
Please reload

Arşiv
Please reload

© 2023 by Natural Remedies. Proudly created with Wix.com

  • b-facebook
  • Twitter Round
  • b-googleplus