Romatoid Artrit Tedavisinde Metotreksat

Cochrane derleme özeti

Romatoid artritli hastalarda plasebo veya metotreksat kullanımının etkisini araştıran çalışmaları 2013 Kasımına kadar aradık ve bulduğumuz iki yeni araştırmayla, toplam 732 hastada 12- 52 hafta müddetle tedaviyi değerlendiren 7 araştırmayı derledik.

Anahtar bulgular

Romatoid artritli hastaların kısa dönem tedavisinde metotreksat:

* ağrı, işlev ve diğer belirtileri iyileştirir;

* röntgende görülen eklem hasarını muhtemelen azaltır.

Her çalışmadan yan etkiler ve komplikasyonlarla ilgili tutarlı bilgiler sağlanamadı. Olağan yan etkiler olarak bulantı, kusma, ishal, iştah kaybı, mide ağrısı ve dudak, ağız ve boğaz yaraları görülebilir. Nadir komplikasyonlar arasında ise doğum defektleri; böbrek, akciğer ve karaciğer problemleri yer alıyor.

Arka plan

Romatoid artritte, normalde enfeksiyonlara karşı savaşan bağışıklık sistemi eklem yüzeylerini döşeyen dokulara saldırır. Bunun sonucunda eklemler şişer, katılaşır ve ağrır. Tedavi belirtileri azaltmak ve hareket yetisini iyileştirmeyi hedefler.

Metotreksat, hastalık modifiye eden antiromatizmal ilaçlar (DMARD) denen bir grup ilaçtan birisi ve romatoid artritte en olağan kullanılan tedavi. Metotreksat eklemde görülebilecek kalıcı hasarın önüne geçmede fayda sağlıyor.

Tek başına metotreksat kullanan hastalarda ne olur?

ACR 50 (Hassas veya şiş eklem sayısı veya ağrı ve malûliyet gibi diğer sonuç ölçütleri)

* 12 aylık metotreksat tedavisiyle plaseboya kıyasla 100 hastadan 15 daha fazlasında romatoid artrit belirtilerde büyük iyileşme oldu (%15 mutlak iyileşme).

* Metotreksat alan 100 hastadan 23’ünde büyük iyileşme sağlandı.

* Plasebo alan 100 hastadan 8’inde büyük iyileşme sağlandı.

Remisyon ya da aktif hastalığın kaybolması

* Metotreksat veya plasebo alan hastaların hiçbirinde aktif hastalık kaybolmadı.

Malûliyet (düşük skor daha az malûliyet)

* Metotreksat alan hastalar 3-12 ay tedaviden sonra malûliyetlerine 0 – 3 skalası üzerinden plasebo alanlara kıyasla 0.27 puan daha düşük değer biçti.

* Metotreksat alan hastalar malûliyetlerine 0.39 – 1.04 arası değer biçti.

* Plasebo alan hastalar malûliyetlerine 0.53 – 1.34 arası değer biçti.

Yaşam kalitesi – fiziksel bileşeni (fiziksel aktiviteleri en az %20 daha iyi yapabilme)

* Metotreksat alan 100 hastadan 12 daha fazlası, 12 ay sonunda fiziksel aktivitelerini plaseboya kıyasla en az %20 daha iyi yapabildi (%12 mutlak iyileşme).

* Metotreksat alan 100 hastadan 39’u fiziksel aktivitelerini en az %20 daha iyi yapabildiğini algıladı.

* Plasebo alan 100 hastadan 27’si fiziksel aktivitelerini en az %20 daha iyi yapabildiğini algıladı.

Yaşam kalitesi – ruhsal bileşeni

* Metotreksat alan 100 hastadan 5 daha fazlası, 12 ay sonunda ruhsal iyiliklerini plaseboya kıyasla daha iyi olarak algıladı (%5 mutlak iyileşme).

* Metotreksat alan 100 hastadan 26’sı ruhsal iyiliklerini daha iyi olarak algıladı.

* Plasebo alan 100 hastadan 21’i ruhsal iyiliklerini daha iyi olarak algıladı.

Eklem röntgenleri

* Metotreksat alan 100 hastadan 8 daha fazlasında 12 ay sonrasındaki röntgen filminde 0 – 488 arası değişen skalada erozyon skorlarında 3 üniteden fazla artışla ölçülen eklem hasarı daha azdı (%8 mutlak iyileşme).

* Metotreksat alan 100 hastadan 4’ünde röntgen filminde ölçülen eklem hasarı yüksekti.

* Plasebo alan 100 hastadan 12’sinde röntgen filminde ölçülen eklem hasarı yüksekti.

Ters olaylar (yan etkiler ve komplikasyonlar) nedeniyle tedaviyi bırakma

* Metotreksatla tedavi edilen 100 hastadan plaseboya kıyasla 9 daha fazlası, 3-12 aylık tedaviden sonra ters olaylar nedeniyle tedaviye devam etmedi.

* Metotreksatla tedavi edilen 100 hastadan 16’sı ters olaylar nedeniyle tedaviye devam etmedi.

* Plaseboyla tedavi edilen 100 hastadan 8’i ters olaylar nedeniyle tedaviye devam etmedi.

Ciddi ters olaylar

* Metotreksatla 3 – 12 ay tedaviden sonra 100 hastadan plaseboya kıyasla 1 daha fazlası ciddi yan etki yaşadı (%1 mutlak zarar).

* Metotreksat alan 100 hastadan 3’ü ciddi yan etki yaşadı.

* Plasebo alan 100 hastadan 2’si ciddi yan etki yaşadı.

Kaynak

Lopez-Olivo M, Siddhanamatha HR, Shea B, Tugwell P, Wells GA, Suarez-Almazor ME. Methotrexate for treating rheumatoid arthritis. Cochrane Database of Systematic Reviews 2014, Issue 6. Art. No.: CD000957. DOI: 10.1002/14651858.CD000957.pub2

Orijinal özet için: Romatoid Artrit Metotreksat

Tam metin için: Tıbbi Özet Ve Tam Metin

Etiketler:

Son Paylaşımlar
Arşiv